همایش تشیع از دیدگاه خاورشناسان - نشست علمی شاخصه‌هاي بوم‌شناسي مذهب تشيع
صفحه اصلي arrow نشست ها و همایش ها arrow نشست علمی شاخصه‌هاي بوم‌شناسي مذهب تشيع
نشست علمی شاخصه‌هاي بوم‌شناسي مذهب تشيع چاپ
Image چهاردهمين نشست از سلسله نشست‌هاي علمي انجمن تاريخ‌پژوهان با موضوع «شاخصه‌هاي بوم‌شناسي مذهب تشيع » در هشتم دي‌ماه 1384 در مكان اين انجمن با حضور دكتر منتظرالقائم برگزار گرديد. دكتر باراني در ابتداي اين نشست به معرفي اجمالي از دكتر منتظرالقائم پرداخته و سمت‌هايي را كه تاكنون در صحنه‌هاي مختلف داشته‌اند را بيان نمودند. همچنين ايشان سه كتاب از جناب دكتر منتظرالقائم را معرفي كردند كه عباتند از: نقش قبايل يمني در حمايت و پشتيباني از اهل بيت، تاريخ اسلام و امامت و تشيع. ايشان علاوه بر اين سه كتاب صاحب مقالات متعددي نيز هستند. سپس جناب دكتر منتظرالقائم به بحث و پاسخ‌گويي به مسايلي از قبيل تشيع و ايرانيان و ا ينكه آيا تشيع ساخته و پرداخته‌ي ايرانيان است پرداختند. دكتر پارسانيا نيز راجع به ارتباط علم جامعه‌شناسي در مطالعه‌ي مسايل تاريخي بحث‌هايي مطرح نمودند و اين امكان و ارتباط بين علم جامعه شناسي و كلام را به طور كلي نفي كردند. در ادامه‌ي اين نشست جناب دكتر منتظرالقايم به بيان تاريخي شيعه از قرن اول هجري از طريق مكان‌يابي تاريخي تشيع پرداختند و در اين موضوع به اولين مكاني كه اشاره نمودند شهر مدينه بود و در ادامه بحث به فرقه‌بندي‌ها و حادثه‌ي سقيفه نيز اشاره‌اي داشتند. وي سپس به بيان مفهوم سياسي تشيع و گروه‌بندي‌هاي آن در سير حوادث تاريخ، از جمله قيام توابين و مختار اشاره كرد. ايشان در ادامه‌ي صحبت‌هايشان مكان‌يابي قبيله‌اي را هم مطرح كرده و دو قبيله‌ي حمدان و مزحج را نام بردند كه علي‌رغم مقاومتي كه در برابر اسلامي كه حضرت علي (ع) به آنان عرضه كرد، نمودند و در آخر سر تسليم را در برابر اسلام فرود آوردند.
دكتر منتظرالقائم در حين بحث خودشان به 6 شاخصه‌ي عمده‌ي بوم‌شناسي مذهب تشيع اشاره نمودند كه عبارتند از: 1ـ يكي از مهم‌ترين افرادي كه قبيله‌ي مزحج با امير المؤمنين بيعت كرد مالك اشتر بود. اين موضوع و بيعت 60 نفر از قبيله‌ي كنده با پيامبر را مي‌توان شاخصه‌ اول از اين شاخصه‌ها دانست. 2ـ اسلام آوردن اين دو قبيله كه نقش مهمي در حيات سياسي نظامي يمن داشتند كه به دست اميرالمؤمنين بوده از بين اين دو قبيله، قبيله‌ي حمدان داراي مقام و موقعيت بالاتري است؛ زيرا اين قبيله يكصد سال بدون وقفه بر تخت تكيه زده‌اند و صاحب مناطق وسيعي از صنعا تا سعده بوده است. پس مسمان شدن آن‌ها نيز بايد به دست اميرالمؤمنين كار مشكلي بوده باشد 3ـ شاخصه‌ي سوم به بالندگي تشيع در سرزمين يمن اشاره دارد و ضمن بيان اين شاخصه‌ به تاريخچه‌ي حكومت اشرافي قبايل يمني اشاره مي‌كند و به سابقه‌ي تاريخي متمدن بودن يمني‌ها را بررسي مي‌كند.
4ـ شاخصه‌چهارم عناي فرهنگي اين قبايل نسبت به قبايل شمالي است. چون قبايل شمالي نظير بني تميم و ربيعه قبايلي غارتگر در نجد بودند اما قبيله‌ي حمدان قبيله‌اي بود كه داراي حكومت سبا بودند و كتيبه‌هاي زيادي نيز داشتند. 5ـ شاخصه‌ي پنجم به نقش تعيين‌كننده‌ي اقتصادي ـ اجتماعي اين قبايل نسبت به قبايل شمالي اشاره دارد و نوع معيشت آن دو را با يكديگر مقايسه مي‌كند. 6ـ شاخصه‌ي ششم: موقعيت اشرافي قبيله‌ي يمني در مقايسه با قبايل شمالي يمن است در اين بخش از شاخصه‌ها به تفاوت‌هاي كلي در نوع و ساختار اشرافيت در ميان اين قبايل اشاره مي‌كند.

تاريخ بروز رساني ( 29 مهر 1387,ساعت 07:13:08 )
 
< بعد   قبل >